OPIS WĘZŁA ENERGETYCZNEGO W HARCERSKIM OŚRODKU MORSKIM
1. Wprowadzenie
W większości uprzemysłowionych krajów znaczącą część zużywanej energii przypada na uzyskiwanie względnie niskotemperaturowych nośników ciepła, głównie do ogrzewania lub chłodzenia budynków, przy czym podstawowym źródłem takiej energii jest przeważnie wysokotemperaturowe spalanie organicznych paliw stałych, ciekłych i gazowych. Występujące znaczne różnice temperatury w procesie przekazywania ciepła między spalinami a nośnikami ciepła są źródłem istotnych strat nieodwracalności (egzergii) przebiegu tego procesu.
Wymieniony powyżej sektor zastosowań jest więc szczególnie predysponowany do wykorzystania istniejących zasobów energii odnawialnej i odpadowej, właśnie charakteryzujących się stosunkowo niskotemperaturowymi nośnikami ciepła. Przyczyni się to w dodatku do racjonalizacji przepływu ciepła do czynnika grzejnego, dostarczającego później ciepło do odbiorców. A więc zagospodarowanie energii geotermalnej, nie wnoszące od strony technologicznej istotniejszych problemów technicznych, wydaje się godnym rozważenia zagadnieniem, zmierzającym nie tylko do podniesienia efektywności ciepłowni, ale i racjonalizacji zużycia paliw, a przez to ochrony środowiska naturalnego.
Polska jest krajem słabo uprzywilejowanym pod względem intensywności przepływu ciepła z wnętrza ziemi i w jego konsekwencji występowania wysokotemperaturowych (przekraczających 100°C na dostępnych głębokościach) zasobów geotermalnych. Jednak wiele polskich miast i gmin znajduje się nad udokumentowanymi zbiornikami wód geotermalnych o średniowysokim poziomie temperatury. Energia tych wód może być więc wykorzystywana np. w ciepłownictwie, co spowoduje ograniczenie zużycia do celów grzejnych głównie paliw stałych, jak i emisji zanieczyszczeń towarzyszących spalaniu. A zatem wykorzystanie energii zawartej w wodach termalnych, wymagające użycia jedynie technologii konwencjonalnych dla energetyki i ciepłownictwa, wydaje się być atrakcyjną alternatywą uzupełniającą dla istniejących i nowoprojektowanych komunalnych systemów grzewczych.
W porównaniu do konwencjonalnych źródeł energii, energia geotermalna jest względnie czysta, chociaż jej użytkowanie – nie zawsze jest wolne od wpływu na środowisko. Przy wykorzystaniu energii geotermalnej należy się liczyć głównie z występowaniem takich skutków, jak zakłócenia powierzchniowe (wiertnie, otwory wiertnicze, rurociągi, stacje energetyczne, stacje pomp itp.), osiadanie gruntu w wyniku wydobywania cieczy ze skał zbiornikowych, efekty termiczne i chemiczne towarzyszące zrzutowi zmineralizowanych wód termalnych do wód powierzchniowych. W celu przeciwdziałania osiadania gruntu i spadkowi poziomu wody w zbiornikach geotermalnych, a także przeciwdziałaniu wspomnianym efektom termicznym i chemicznym, jako rozwiązanie podstawowe przewiduje się powrotne, odpowiednie zatłaczanie wody termalnej.
Na obszarach kraju, gdzie nie oczekuje się wystąpienia istotnych zasobów energii geotermalnej, praktycznie wszędzie istnieje potencjalna możliwość energetycznego zagospodarowania płytko położonych zasobów wód głębinowych. Ze względu na poziom temperatury tych wód, zwykle mieszczący się w zakresie 8-10 oC, nie ma mowy o ich bezpośrednim zagospodarowaniu energetycznym. Idea zagospodarowania niskotemperaturowych zasobów energii odnawialnej lub odpadowej o poziomie temperatury zbyt niskim jak na potrzeby ciepłownictwa scentralizowanego wymaga zastosowania w ciepłowni pomp grzejnych, współpracujących górnym źródłem ciepła z systemem wody sieciowej lub w mniejszych systemach bezpośrednio z systemem wody instalacyjnej. Wówczas dolnym źródłem ciepła tych pomp grzejnych mogą być właśnie zasoby tej niskotemperaturowej energii niekonwencjonalnej, np. odpadowej lub odnawialnej.
Jak już wspomniano, przekazywanie ciepła między wysokotemperaturowymi spalinami ze spalania paliw kopalnych a wodą instalacyjną lub sieciową jest przyczyną poważnych strat egzergii. Wykorzystanie energii promieniowania słonecznego, podobnie jak i energii średniotemperaturowych zasobów energii do celów grzejnych, właśnie zmierza nie tylko w kierunku ograniczenia tych strat, ale i jednocześnie do zaoszczędzenia energii paliwa.
Promieniowanie słoneczne jest strumieniem energii, jaki Słońce wysyła równomiernie we wszystkich kierunkach. Do zewnętrznych warstw atmosfery dociera od niego strumień energii o mocy 1,36 kW/m2, co stanowi tzw. stałą słoneczną. Podczas przechodzenia przez warstwy atmosfery promieniowanie słoneczne ulega osłabieniu wskutek odbicia, rozproszenia i pochłonięcia przez pyły i cząsteczki gazów. Promieniowanie słoneczne dzieli się zatem na dwie podstawowe składowe:
-promieniowanie bezpośrednie, czyli ta część promieniowania słonecznego, jakiej udaje się przedostać przez atmosferę,
-promieniowanie rozproszone, stanowiące tą część promieniowania słonecznego, która uległa odbiciu lub pochłonięciu przez pyły i cząsteczki gazów, a która dociera do powierzchni ziemi bezkierunkowo.
Suma obu tych składowych - promieniowanie całkowite – wynosi w optymalnych warunkach (bezchmurne, czyste niebo, w południe) maksymalnie 1,0 kW/m2. Z 8760 godzin w roku do zagospodarowania energetycznego mamy od ok. 1400 do ok. 1900 godzin słonecznych. Ze względu na rozkład tych godzin w skali roku mamy przeciętne promieniowanie całkowite na powierzchnię płaską wynoszące dziennie od 2,2 kWh/m2 w grudniu do 18,2 kWh/m2 w czerwcu. Przeciętna roczna sumaryczna wartość tego promieniowania dla Polski wynosi ok. 1000 kWh/m2. W zależności od zastosowanego typu kolektora można przemienić w ciepło do ok. 75 % promieniowania całkowitego.
Ze względu na poziom temperatury nośnika uzyskiwanej w kolektorach szczególnie wydaje się korzystnym układ wykorzystujący energię słoneczną do wytwarzania ciepłej wody użytkowej. Oczywiście w okresie sezonu grzewczego wystąpi konieczność stosowania dodatkowego źródła ciepła niezbędnego do przygotowania określonej ilości ciepłej wody.
Ciekawą koncepcję połączenia obu tych źródeł energii, tzn. energii promieniowania słonecznego i energii wód głębinowych, w jeden system grzewczy wspierany konwencjonalnym kotłem wodnym, zrealizowano w niniejszym obiekcie Harcerskiego Ośrodka Morskiego (HOM) w Pucku.
Przeprowadzona ostatnio kompleksowa termomodernizacja siedziby Ośrodka objęła obok termorenowacji przegród budowlanych również całościowo traktowany system grzewczy, czyli źródła ciepła, instalację przesyłową centralnego ogrzewania wraz z grzejnikami oraz instalację ciepłej wody użytkowej. Wyprzedzająco w stosunku do modernizacji systemu grzewczego przeprowadzono termorenowację zewnętrznych przegród budowlanych, głównie przez docieplenie ścian i stropów, a także wymianę nieszczelnej stolarki okiennej na nowoczesną, o niskim współczynniku przenikania ciepła.
A zatem kompleksowa termomodernizacja źródła zasilającego w ciepło obiekt HOM-u doprowadziła do powstania nowoczesnego węzła energetycznego wykorzystującego obok konwencjonalnego paliwa energię promieniowania słonecznego i energię zawartą w wodzie podziemnej. Warto jeszcze nadmienić, ze kocioł wodny zasilany olejem ( a docelowo gazem ziemnym, po doprowadzeniu do Pucka systemu gazoenergetycznego) stanowi jedynie szczytowe bądź awaryjne źródło ciepła.
Zainstalowanie nowoczesnego układu źródła ciepła, poza oczywistym celem oszczędności energii, może również służyć promocji (ze względu na szkoleniową funkcję obiektu), zastosowanego w tym obiekcie rozwiązania technicznego w postaci tego właśnie źródła ciepła. W ramach tego przedsięwzięcia zainstalowano nowe źródło ciepła w postaci układu kolektorów słonecznych, pomp grzejnych i nowoczesnego kotła wodnego z palnikami do pracy dwupaliwowej. Podstawowym źródłem ciepła dla produkcji ciepłej wody użytkowej jest układ kolektorów słonecznych zainstalowanych na dachu ośrodka, zaś wspomaga go układ dwu pomp grzejnych zasilanych energią elektryczną z krajowego systemu elektroenergetycznego. Z kolei system grzewczy obiektu oparty jest na tych samych dwu pompach grzejnych wspomaganych pracą kotła wodnego w okresie większego zapotrzebowania na ciepło.
Badania hydrogeologiczne rejonu obiektu HOM-u wykazały wyjątkowo korzystne warunki do eksploatacji wód podziemnych. Wody podziemne w omawianym regionie tworzą w utworach czwartorzędowych generalnie jeden poziom wodonośny. Czwartorzęd posiada tu miąższość ponad 70 m. Zaprojektowano ujęcie wód w środkowej części warstwy wodonośnej, w przelocie 16 – 28 m ppt. Wody eksploatowane z utworów czwartorzędowych w tym rejonie posiadają jakość zgodną z wymaganiami norm dla wód pitnych, z wyjątkiem ponadnormatywnej zawartości żelaza. Wykonano trzy otwory wiertnicze w południowej części działki w rozstawie ok. 25 m. Wydajność dopuszczalna otworów została wyznaczona na poziomie 81 m3/h. Oceniono, że podjęte prace hydrogeologiczne nie będą miały niekorzystnego wpływu na środowisko. Pobór i zrzut wody będzie prowadzony w tak bliskiej odległości, że nie będzie możliwości zaburzenia istniejącej równowagi na styku pomiędzy wodami słodkimi podziemnymi a wodami słonymi Zatoki Puckiej.
Prace modernizacyjne nad systemem grzewczym obiektu HOM-u podjęto ze względu na nie zadawalający stan techniczny, a właściwie to prawie całkowite wyeksploatowanie, wręcz fizyczne zużycie najważniejszych elementów składowych uprzednio działającej tam kotłowni, a w szczególności kotłów. Taki stan techniczny, na dodatek o przestarzałym układzie technologicznym ( kocioł wodny i parowy) pociągał olbrzymie koszty eksploatacyjne i groził w każdej chwili awarią systemu grzejnego.. Dochodziła do tego konieczność ograniczenia w atrakcyjnym turystycznie obszarze przybrzeżnym, będącym strefą prawnie chronionego krajobrazu, wielce uciążliwej tzw. niskiej emisji, pochodzącej właśnie z emitera kotłowni obiektu HOM-u oraz problem z gromadzeniem stałych produktów procesu spalania.
Z przedstawionej koncepcji modernizacji źródła ciepła wynika, że w źródle tym nastąpi istotny spadek zużycia pierwotnej energii chemicznej zawartej w paliwie, gdyż wykorzystanie energii słonecznej i pracy pomp grzejnych zagospodarowyjących energię wody podziemnej istotnie ograniczy zapotrzebowanie na wspomnianą pierwotną energię chemiczną. A zatem, w wyniku modernizacji źródła ciepła, wystąpi podwójny efekt ekologiczny: nie tylko znaczące zmniejszenie zużycia energii pierwotnej, ale jednocześnie zastąpienie, uciążliwego dla środowiska przyrodniczego, paliwa węglowego paliwem znacznie mniej uciążliwym olejem opałowym, przy czym docelowo w przypadku doprowadzenia gazu ziemnego do Pucka, można by rzec, że paliwem wręcz ekologicznym.
Wspomniany efekt ekologiczny jest tu bardzo oczekiwany, bowiem obiekt HOM-u jest zlokalizowany na południowo-zachodnim brzegu Zatoki Puckiej, stanowiącej wszak zachodnią i centralną część Nadmorskiego Parku Krajobrazowego. Dlatego też, wobec oczywistej dominacji wiatrów z kierunku zachodniego, przedstawiane przedsięwzięcie modernizacyjne zaklasyfikowano do sektora ochrony Bałtyku. W dodatku wprowadzona dywersyfikacja paliw, czyli zastąpienie węgla kamiennego paliwem olejowym, a docelowo gazowym, prowadzi do znaczącego obniżenia emisji dwutlenku węgla odniesionej do jednostki zużytej energii chemicznej. Dlatego też jednocześnie zaklasyfikowano przedsięwzięcie do sektora ochrony klimatu, bowiem dwutlenek węgla jako gaz wieloatomowy należy do tzw. gazów cieplarnianych, czyli ograniczenie jego emisji jest ze wszech miar pożądane. Podobnie ograniczenie emisji pozostałych składników gazowych, wynikające z zastosowania nowoczesnej techniki spalania, jak i wskutek zmniejszenia ilości zużywanego paliwa, można również zaklasyfikować do sektora ochrony klimatu. Z kolei zastąpienie węgla kamiennego jako paliwa kotłowego paliwem ciekłym lub gazowym prowadzi do całkowitej eliminacji stałych odpadów procesu spalania, więc dodatkowo wskazano również na sektor ochrony środowiska obejmujący gospodarkę odpadami.
Uzasadnienie względami ekologicznymi przeprowadzanej modernizacji obiektu było podstawą do skutecznego ubiegania się o znaczną pomoc finansową takich instytucji, jak Ekofundusz oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Gdańsku.
2. Opis obiektu i jego dotychczasowego systemu grzewczego
Budynek HOM-u jest jednokondygnacyjny, w całości nie podpiwniczony, z piętrem położonym nad świetlicą i posiada kotłownię dobudowaną do samego obiektu od strony wschodniej. Kubatura obiektu wynosi 3849 m3, w tym pomieszczeń ogrzewanych 2572 m3, przy czym powierzchnia użytkowa obiektu wynosi 1157 m2, w tym pomieszczeń ogrzewanych 844 m2. Do określenia mocy cieplnej niezbędnej dla przygotowania ciepłej wody użytkowej przyjęto zapotrzebowanie szczytowe w miesiącach letnich dla ok. 230 osób, zaś w sezonie grzewczym dla ok. 60 gości hotelowych.
W kotłowni znajdowały się dwa żeliwne kotły typu EcaIVa/6, wodny i parowy, odpowiednio o mocy 158 i 137 kW. Kocioł parowy zasilał w parę technologiczną odbiorniki w kuchni oraz dodatkowo, poprzez wymiennik ciepła typu para-woda instalacyjna, zasilał instalację grzewczą budynku, wspomagając pracę kotła wodnego. Poza sezonem grzewczym pracował tylko kocioł parowy zasilając odbiorniki kuchenne oraz przygotowując ciepłą wodę użytkową. W kotłowni znajdował się kolektor zasilający, rozdzielający strumień ciepłej wody opuszczającej kotłownię na poszczególne gałęzie zasilające określone grupy grzejników, a także kolektor powrotny, zbierający strumienie wody powrotnej z poszczególnych gałęzi. Krążenie wody w systemie grzejnym wymuszała praca układu pomp obiegowych zlokalizowanych w pomieszczeniu kotłowni. Kotłownia nie posiadała żadnej automatyki sterowania jej pracą. Podstawowym paliwem stosowanym w tego typu kotłach był węgiel kamienny w sortymencie orzech. Obliczeniowe roczne zużycie paliwa określono na poziomie 300t/a.
3. Opis węzła energetycznego
W ramach realizowanego projektu przewidziano dla budynku HOM-u budowę nowego węzła energetycznego, w skład którego wchodzą następujące źródła ciepła: pompy grzejne, kolektory słoneczne i kocioł olejowy, przewidziany w późniejszym okresie do zasilania gazem.
W wyniku przeprowadzonej termorenowacji przegród budowlanych wskaźnik sezonowego zapotrzebowania ciepła z 41 kWh/m2a osiągnął wartość 27 kWh/m2a. Zapotrzebowanie mocy grzejnej na cele centralnego ogrzewania określono w takim przypadku na 82 kW, zaś dla przyjętej ilości użytkowników na cele ciepłej wody użytkowej niezbędna jest moc 168 kW.
Dla ogrzewania budynku przyjęto, jako obliczeniową temperaturę pracy obiegów instalacji wewnętrznej centralnego ogrzewania 55/40 oC oraz 38/28 oC dla ogrzewania podłogowego.
Uproszczony schemat układu węzła energetycznego przedstawiono na rys.1.
Jako podstawowe źródło ciepła ogrzewania budynku zastosowano ustawiony równolegle układ dwu pomp grzejnych pracujących w systemie woda gruntowa – woda instalacyjna. Dolnym źródłem energii dla układu pomp grzejnych jest strumień wody gruntowej 20m3/h pobierany ze studni głębinowej o głębokości ok. 30 m, którego zrzut następuje do jednej z dwu studni głębinowych oddalonych o ok. 25 m od studni czerpalnej. Zastosowano dwie pompy grzejne rodzaju Vitocal 300, typu WW 232, dwustopniowe, o mocy grzejnej 43 kW każda, produkcji firmy Viessmann. Czynnikiem roboczym w pompach grzejnych jest najnowszej generacji czynnik R 407c spełniający aktualne wymagania ekologiczne. Nominalne parametry pracy pomp grzejnych to temperatura wody grzejnej 35/20 oC, przy których to parametrach współczynnik efektywności energetycznej pompy grzejnej wynosi 5,79.
Obieg wtórny, czyli górnego źródła ciepła pompy grzejnej, włączony jest poprzez płytowy wymiennik ciepła w obieg grzewczy kotła wodnego. W przypadku, gdy pompa ciepła nie będzie w stanie wystarczająco podgrzać wody grzejnej instalacji centralnego ogrzewania, włączać się będzie kocioł wodny dla podniesienia parametrów wody grzejnej. Jako kocioł wodny zastosowano kocioł olejowo – gazowy (w początkowym etapie olejowy) typu Vitola 200 o mocy 63 kW z palnikiem wentylatorowym jednostopniowym typu Unit i regulatorem typu Vitatronic 150, produkcji firmy Viessmann.
Zastosowano płynną regulację temperatury wody grzejnej dla poszczególnych obiegów grzewczych z wykorzystaniem zaworu mieszającego z napędem elektrycznym sterowanym regulatorem KH 1. Zastosowana automatyka posiada możliwość dobowo - tygodniowego programowania pracy obiegu grzewczego i znacznie ułatwia obsługę oraz zwiększa komfort cieplny w ogrzewanym budynku.
Jako zabezpieczenie zładu przyjęto przeponowe naczynie wzbiorcze marki Reflex typu 80N o pojemności całkowitej 80 dm3 oraz zawór bezpieczeństwa o średnicy nominalnej Ф 20 mm nastawiony na ciśnienie otwarcia 0,3 MPa.
Obieg wody grzewczej w instalacji zapewniają pompy obiegowe, bezdławicowe, przewodowe, typu UPS produkcji firmy Grundfos. Wewnętrzną instalację centralnego ogrzewania wykonano z miedzianych rur oraz grzejników konwektorowych na parametry 50/35 oC. Jednocześnie w sali jadalnej obiektu wykonano ogrzewanie podłogowe z wykorzystaniem rur z tworzywa sztucznego.
W układzie przygotowania ciepłej wody użytkowej przewidziano zainstalowanie czterech podgrzewaczy pojemnościowych typu Vitocell-V-B 300, każdy o pojemności 500 dm3. Wspomniane podgrzewacze zaopatrzone są w dwie wężownice. Dolna wężownica podgrzewacza została podłączona do obiegu solarnego. Obieg solarny składa się (w pierwszym etapie) z baterii złożonej z kolektorów słonecznych połączonych szeregowo i ustawionych w jednym rzędzie. Zastosowano 16 płaskich kolektorów słonecznych typu Vitosol 100, każdy o powierzchni 2,5 m2, produkcji firmy Viessmann. Czynnikiem obiegowym w układzie kolektorów słonecznych jest niskozamarzający płyn, będący roztworem glikolu, o firmowej nazwie Tyfocor, przewidziany do pracy w zakresie temperatury od –35 do 200 oC. Solarny obieg grzejny sterowany jest regulatorem typu Solatron-I. Z kolei górna wężownica podgrzewacza pojemnościowego podłączona jest do obiegu grzejnego kotła wodnego dla podniesienia temperatury wody użytkowej w przypadku, gdy obieg solarny nie będzie w stanie podgrzać wody użytkowej do temperatury ok. 45-50 oC. Przewidziano także możliwość wykorzystania pompy grzejnej do podgrzewania wody użytkowej poprzez dwa płytowe wymienniki ciepła typu Vitotrans 100 o mocy do 100 kW. W wymienniku tym zimna woda, zanim wpłynie do podgrzewacza pojemnościowego, podgrzewana jest wstępnie wodą obiegu górnego źródła ciepła pompy grzejnej. Uzyskano w ten sposób trójźródłowy układ przygotowania ciepłej wody użytkowej.
Warto tu jeszcze wspomnieć o innym ważnym uzyskanym efekcie ekonomicznym. Ponieważ w okresie letnim ośrodek zużywa duże ilości wody użytkowej, przeto czerpaną wodę głębinową z własnego ujęcia przetrzymuje się w dwu zasobnikach hydroforowych, każdy o pojemności 1000 dm3. Służą one również jako urządzenie buforowe dla pracy pomp grzejnych. Zastosowanie powyższego rozwiązania wzbogaconego o układ uzdatniania wody do celów użytkowych i konsumpcyjnych istotnie ogranicza pobór świeżej wody z miejskiego systemu wodociągowego, przyczyniając się do obniżenia kosztów eksploatacji obiektu.
4. Korzyści dla środowiska
Korzyści dla środowiska z przeprowadzanego przedsięwzięcia termomodernizacyjnego obiektu wynikają zarówno z zamiany węgla kamiennego jako paliwa kotłowego na olej opałowy a docelowo na gaz ziemny, jak i z wykonanej termorenowacji przegród budowlanych budynku a także z wprowadzenia do źródła ciepła pomp grzejnych (zasilanych energią elektryczną z krajowego systemu elektroenergetycznego) i kolektorów słonecznych. Jak wskazano uprzednio przyczyni się to łącznie do obniżenia rzeczywistego sezonowego zapotrzebowania ciepła scharakteryzowanego wskaźnikiem z 41 na 27 kWh/m3. Ponadto istotnemu obniżeniu podlegać będzie emisja zanieczyszczeń gazowych i pyłu. I tak emisja dwutlenku węgla zostanie obniżona o ok. 97%, emisja pozostałych zanieczyszczeń gazowych i pyłu praktycznie całkowicie. Jednocześnie zostanie całkowicie wyeliminowane wytwarzanie stałych odpadów procesu spalania, przed modernizacją sięgających ok. 25 t/a.
5. Zakończenie
W niniejszym tekście przedstawiono, zrealizowaną dla obiektu szkoleniowo-hotelowego stanowiącego siedzibę HOM-u, koncepcję nowoczesnego układu węzła energetycznego dostarczającego ciepło na potrzeby grzewcze i przygotowania ciepłej wody użytkowej.
W ramach tego przedsięwzięcia w miejsce wysłużonych kotłów parowego i wodnego zainstalowano nowe źródło ciepła w postaci układu kolektorów słonecznych, pomp grzejnych i nowoczesnego kotła wodnego z palnikami do pracy dwupaliwowej. Podstawowym źródłem ciepła dla produkcji ciepłej wody użytkowej jest układ kolektorów słonecznych zainstalowanych na dachu ośrodka, zaś wspomaga go układ dwu pomp grzejnych zasilanych energią elektryczną z krajowego systemu elektroenergetycznego. Z kolei system grzewczy obiektu oparty jest na tych samych dwu pompach grzejnych wspomaganych pracą kotła wodnego w okresie większego zapotrzebowania na ciepło. Cały układ źródła ciepła wraz automatyką i układem sterowania pochodzi od firmy Viessmann.
Z przedstawionego opisu modernizacji źródła ciepła wynika, że w źródle tym nastąpił istotny spadek zużycia pierwotnej energii chemicznej zawartej w paliwie, gdyż wykorzystanie energii słonecznej i pracy pomp grzejnych istotnie ograniczyło zapotrzebowanie na wspomnianą pierwotną energię chemiczną. A zatem, w wyniku modernizacji źródła ciepła, wystąpił podwójny efekt ekologiczny: nie tylko zmniejszenie zużycia energii pierwotnej, ale jednocześnie zastąpienie, znacząco uciążliwego dla środowiska przyrodniczego, paliwa węglowego paliwem znacznie mniej uciążliwym olejem opałowym, przy czym docelowo gazem ziemnym.
Ponieważ dla zainstalowanych pomp grzejnych w ich dolnym źródle ciepła przewidziano wykorzystanie energii wód głębinowych czerpanych z najbliższego sąsiedztwa ośrodka, przeto przetrzymywanie pobranej wody w dwu zasobnikach hydroforowych umożliwia po zastosowaniu układu jej uzdatniania wykorzystanie do celów użytkowych i konsumpcyjnych, co istotnie ograniczy pobór świeżej wody z miejskiego systemu wodociągowego, przyczyniając się do obniżenia kosztów eksploatacji obiektu.
Wyprzedzająco w stosunku do modernizacji systemu grzewczego przeprowadzono termorenowację zewnętrznych przegród budowlanych, głównie przez docieplenie ścian i stropów, a także wymianę nieszczelnej stolarki okiennej na nowoczesną, o niskim współczynniku przenikania ciepła.
Zatem przeprowadzona kompleksowa termomodernizacja siedziby Ośrodka, obejmująca obok termorenowacji przegród budowlanych zainstalowanie nowoczesnego układu źródła ciepła, poza oczywistym celem oszczędności energii, ze względu na realizowaną w obiekcie funkcję szkoleniową, będzie również służyć promocji, zastosowanego w tym obiekcie rozwiązania technicznego.
Ponieważ w ramach modernizacji źródła ciepła wprowadzono nowoczesne urządzenia (kolektory słoneczne, pompy ciepła) tworzących wraz z kotłem wodnym system grzewczy, przewidziano zastosowanie dodatkowego specjalnego oprzyrządowania całego nowopowstałego węzła energetycznego, które pozwoli na ciągłe monitorowanie jego pracy, rejestrację efektów energetycznych oraz bieżącą kontrolę a także wyciągnięcie ogólniejszych wniosków odnośnie pracy samego systemu.
Oczekuje się, że wspomniane dodatkowe oprzyrządowanie wraz z programem monitorowania całego systemu grzewczego po roku eksploatacji pozwoli na stosowną analizę pracy źródła ciepła, zarówno pod kątem efektów energetycznych, jak i finansowych, która dostarczy niezbędnych wskazówek odnośnie jego prowadzenia.